René Heckler wil binnen TNO innovatie en ethiek hand in hand laten lopen

De opkomst van GenAI voelt voor René als een speeltuin. “Het doet me denken aan mijn kindertijd. Bij het wel of niet kunnen omgaan met AI speelt mindset een veel grotere rol dan kennis van AI. Het gaat erom of je bereid bent om te spelen en te falen. Soms kan iets gewoon niet, maar dat is dan niet anders. Zit je vast in een bepaalde manier van werken, dan werkt AI niet voor je.” 

AI-initiatieven binnen servicetak TNO

TNO is een organisatie die bestaat uit een onderzoeks- en een servicetak. Binnen de onderzoekstak vindt onafhankelijk not-for-profit onderzoek plaats. Het is het onderdeel waar bedrijven en overheden veel baat bij hebben. Binnen deze tak is een focus op innovatie een soort tweede natuur. Binnen de services tak zijn afdelingen zoals legal, finance, HR en IT ondergebracht. Daar ligt de focus op stabiliteit en zekerheid. De AI-initiatieven waar René voor verantwoordelijk is, vallen binnen deze tak. De nadruk op het aanzwengelen van innovatie en draagvlak voor de AI-gedreven oplossingen in een omgeving die primair gericht is op stabiliteit, is uitdagend maar des te waardevoller.” 

Binnen zijn rol zoekt René dagelijks naar AI-initiatieven waarmee hij de serviceorganisatie in beweging krijgt. Het creëren van momentum en draagvlak zijn daarbij essentieel, stelt hij.
“Binnen dit onderdeel van TNO ligt de focus op het inzetten van AI om concrete oplossingen te bieden voor uiteenlopende uitdagingen. Vanuit het GenAI-programma geven we daar invulling aan. Ik stimuleer continu het verkennen van manieren waarop AI kan ondersteunen én innovatie mogelijk maakt uiteraard op een verantwoordelijke manier, met oog voor security en privacy.”

Gedemocratiseerde AI

Een van de doelen van het GenAI-programma bij TNO is om AI meer te democratiseren: werknemers de tools en kennis geven om zelf oplossingen te genereren. “Het idee is dat je niet alles centraal bij IT houdt, maar de hele organisatie empowered om met AI te experimenteren. We onderzoeken nog precies hoe we dat het beste kunnen inrichten bijvoorbeeld via een platform waar iedereen toegang heeft tot krachtige LLM’s. Vijf jaar geleden was dat alleen voor specialisten, straks hopelijk voor iedereen. Dat stimuleert innovatie op alle niveaus.”

Draagvlak ontstaat door resultaten te laten zien

Willen innoveren is één ding, intern draagvlak creëren is een tweede. René ziet dat vooral gebeuren door concreet te laten zien wat AI kan opleveren. “Als een oplossing echt waarde toevoegt bijvoorbeeld een dashboard dat tijd bespaart of een chatbot die 24/7 consistente antwoorden geeft zonder ooit te zeuren dan spreken de resultaten voor zich. Collega’s zien de meerwaarde en willen hetzelfde proberen. Dat creëert momentum op een natuurlijke manier, zonder dat je hard hoeft te pushen.”

AI-gegenereerd health and safety dashboard

Een van de AI-initiatieven die René coördineert, is het bouwen van een Safety, Health & Environment (SHE)-dashboard. Dit dashboard geeft real-time inzicht in KPI’s rond arbeidsveiligheid, gezondheid en milieu-impact cruciaal bij werk met gevaarlijke stoffen of complexe processen.

Wat dit project bijzonder maakt, is dat René het volledig zelfstandig ontwikkelt met behulp van generatieve AI (Claude). “AI is ijzersterk in het genereren van code. Waar een traditioneel development-traject normaal 5 FTE’s zou kosten, kan ik nu in een rapid development-track een productieklare applicatie neerzetten. Dat laat zien hoeveel versnelling AI biedt zonder concessies aan kwaliteit of compliance.”

Solide ethische checks

Juist bij TNO krijgt de ethische kant van AI veel aandacht en terecht, vindt René. “Voordat een pilot groen licht krijgt, kijken experts van architectuur, legal, security en HR mee. Dit geïntegreerde proces is cruciaal: het voorkomt dat we risico’s over het hoofd zien, zoals privacy-schendingen of onbedoelde bias, en zorgt dat AI-toepassingen betrouwbaar en maatschappelijk verantwoord zijn. Tegelijkertijd is het proces efficiënt ingericht met korte lijntjes, zodat checks snel verlopen zonder innovatie te remmen. Dat is precies de balans die we nodig hebben: vooruitgang met vertrouwen.”

‘Altijd open blijven staan voor innovatie’

Als AI-projectleider zit René bij TNO absoluut op zijn plek. “Ik bekijk iets met een analytische bril op, onderzoek graag iets en ben toekomstgericht. Ik vind het in mijn rol belangrijk om open-minded te zijn tegenover zowel mens als tech. Daarbij probeer ik niet teveel aannames te doen, om de simpele reden dat als je denkt iets te begrijpen, je minder open staat voor nieuwe zaken die zich aandienen. Dat zou in mijn geval echt een valkuil zijn. Je bent als mens nooit uitgeleerd en moet wat mij betreft altijd open blijven staan voor innovatie.”